ชื่อบทความ(ภาษาไทย): การศึกษาผลผลิตน้ำนมในกระบือนม ลูกผสมและกระบือปลัก ในฟาร์มเกษตรกรเครือข่ายของกรมปศุสัตว์
ชื่อบทความ(ภาษาอังกฤษ): A Study on Milk Production of Murrah, Murrah Crossbred and Swamp Dairy Buffaloes in the Network Farming of Department of Livestock Development.
ชื่อผู้เขียน(ภาษาไทย):

สุรศักดิ์ เพชรรัตน์1/ วิชญาณี ภูมิพิทักษ์กุล2/

ชื่อผู้เขียน(ภาษาอังกฤษ):

Surasak Petcharat1/ Vichayanee Pumpitakkul2/

Online: 17 June 2019
หน้าบทความ: 19-34
คำสำคัญ: ผลผลิตน้ำนม,กระบือนม,ฟาร์มเกษตรกรเครือข่าย,milk production, dairy buffalo, network farming

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์การศึกษาครั้งนี้เพื่อศึกษาการให้ผลผลิตน้ำนมและองค์ประกอบในน้ำนมของกระบือนมพันธุ์มูร่าห์ ลูกผสมและกระบือปลักในฟาร์มเกษตรกรเครือข่ายของกรมปศุสัตว์ และความต้องการส่งเสริมจากภาครัฐ โดยรวบรวมข้อมูลการให้ผลผลิตจากกระบือดังกล่าว จำนวน 267 ตัว ระหว่างปี พ.ศ. 2550 – 2560 ของฟาร์มเกษตรกรเครือข่าย มูร่าห์ฟาร์ม อำเภอแปลงยาว จังหวัดฉะเชิงเทรา ผลการศึกษา การให้ผลผลิตน้ำนมของกระบือนมพันธุ์มูร่าห์ (Murrah, M) ลูกผสมมูร่าห์ x กระบือปลักพื้นเมือง (Murrah x Swamp crossbred, MS) และ กระบือปลักพื้นเมือง (Swamp dairy buffaloes, S) ในระยะการให้นม ที่ 1 – 6 พบว่า กระบือนม M ให้ผลผลิตน้ำนมเฉลี่ยต่อจำนวนวันรีดนม และผลผลิตน้ำนมเฉลี่ยต่อวันสูงสุด รองลงมาคือ MS และ S ตามลำดับ (P<0.05) ส่วนองค์ประกอบน้ำนมระหว่างพันธุ์ของกระบือ พบว่า องค์ประกอบน้ำนม และ คุณภาพน้ำนมดิบ (somatic cell count, SCC; cell*1,000/ml) ซึ่งเป็นค่าบ่งชี้ถึงคุณภาพน้ำนมดิบ มีค่าแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) โดยกระบือนม S มีเปอร์เซ็นต์ไขมัน โปรตีน ของแข็งไร้ไขมัน (solid not fat, SNF) และ ของแข็งทั้งหมดในน้ำนม (total solid, TS) มีค่าสูงสุด รองลงมาคือ MS และ M แต่น้ำตาลในนม (lactose) พบว่า M มีค่าสูงสุด รองลงมาคือ MS และ S  ตามลำดับ (P<0.05) สำหรับ องค์ประกอบน้ำนมของกระบือนมระหว่างพันธุ์ในแต่ละฤดูกาล พบว่า มีองค์ประกอบน้ำนม และจำนวน SCC แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P<0.05) อย่างไรก็ตาม องค์ประกอบน้ำนมของกระบือนมทุกสายพันธุ์ ในมูร่าห์ฟาร์ม มีคุณภาพน้ำนมดิบในระดับชั้นดีถึงชั้นดีมาก ความต้องการส่งเสริมจากภาครัฐอย่างเร่งด่วน ได้แก่ 1.) ต้องการซื้อหรือขอรับการสนับสนุนพ่อกระบือนมพันธุ์ดีจากกรมปศุสัตว์ 2.) ให้ภาครัฐส่งเสริมเกษตรกรรายย่อยเลี้ยงกระบือเพิ่มขึ้น 3.) ต้องการสูตรอาหารที่เหมาะสมสำหรับเลี้ยงกระบือในแต่ละช่วงอายุและระยะการให้ผลผลิต และ 4.) ขอรับการสนับสนุนพันธุ์หญ้าคุณภาพสูง เหมาะสมกับภูมิอากาศและในพื้นที่

Abstract

The objectives of this study were to examineon milk production and milk compositions of Murrah (M), Murrah x Swamp crossbred (MS) and Swamp dairy buffaloes (S) in the network farming of the Department of Livestock Development (DLD), Thailand. Moreover, researching for the need of assistance and support were received from the government with this farm. These animals were kept at Murrah farm which was in Plaeng Yao District, Chachoengsao Province. The productivity data of the 267 animal records during periods of 2007 to 2017 were collected in this farm. The results revealed that M had higher milk yield (kg) per day in milk (d) and milk yield per day (kg/d) in between 1st to 6th lactation than MS and S (P<0.05), respectively. In the terms of milk compositions of different breeds found that milk compositions and somatic cell count (SCC; cell*1,000/ml) with the value indicates the quality of raw milk were significantly difference (P<0.05). The S dairy buffaloes had the highest percentage fat, protein, solid not fat and total solid: followed by MS and M (P<0.05), respectively but M dairy buffaloes were the highest percentage lactose: followed by MS and S (P<0.05), respectively. In the different seasons found milk compositions were significantly difference (P<0.05). However, the most of buffalo breeds in the Murrah farm had quality raw milk between good to very good levels. For, the need of assistance and support were been received from the government such as: 1.) need to buy or support the good riverine sires from DLD, 2.) the government sector promotes small farmers raising buffalo with increasing, 3.) needing a suitable formula concentrates for raising buffalo in each age range and yield stage, and 4.) get support for high quality grass varieties suitable for optimal climates and in areas.


ทะเบียนวิชาการเลขที่  :  62(2)-0206-049

1/ ศูนย์วิจัยและบำรุงพันธุ์สัตว์สุราษฎร์ธานี อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี จังหวัดสุราษฎร์ธานี

2/ สำนักเทคโนโลยีชีวภาพการผลิตปศุสัตว์ ศูนย์ราชการกรมปศุสัตว์ปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี